Ktl-icon-tai-lieu

Nghiên cứu khoa học kỹ thuật: Hiện trạng và giải pháp cho hệ thống nông hộ tại TP.HCM và tỉnh Đaklak

Được đăng lên bởi bocau
Số trang: 7 trang   |   Lượt xem: 1533 lần   |   Lượt tải: 0 lần
NGHIEÂN CÖÙU KHOA HOÏC KYÕ THUAÄT

7

HIEÄN TRAÏNG VAØ GIAÛI PHAÙP CHO HEÄ THOÁNG GIOÁNG NOÂNG HOÄ
TAÏI TP. CAÀN THÔ VAØ TÆNH ÑAÉK LAÉK

SITUATION AND SOLUTION FOR FARMER’S VARIETIES SYSTEMS IN CANTHO CITY AND
DAKLAK PROVINCE
Phaïm Vaên Hieàn (*), Traàn Vaên Thuyû (**)
(*) Ñaïi hoïc Noâng Laâm Tp.HCM, (**) Ñaïi hoïc Taây Nguyeân
Email: pvhien61@gmail.com, ÑTDÑ: 0913464989
ABSTRACT
Mekong Delta and Central Highland regions are
plant gennetic resource diversity regions (995
samples of rice on Mekong Delta and 291 samples
of upland rice on Central Highland are maintaining
Ex-situ in Can Tho University), but the genetic
resource diversity of these regions have been eroded
by many reasons from nature, economy and society.
The maintainable varieties are keeping by farmers
and their community, they are maintaining for
conservation and using this precious resource.
Formal varieties systems exist and aim at the
market, it have been supported and sponsored by
the government through the policy. But its capacity
provide less than 30% amount of varieties seeds
for extensional production, meanwhile farmer’s
varieties systems provide about more 70% amount,
but farmer’s varieties systems haven’t been
supported and sponsosred by the government.
The research recommended five solutions of the
technic and the policy about plant genetic resource,
as follows: The couple of the conservation plant
genetic resource with the using, the socialization of
plant variety task, to establish and implement
community breeding program, to recommend
farmer’s right, and to commercialization special
agricultural products.
ÑAËT VAÁN ÑEÀ
Luùa laø caây löông thöïc quan troïng cho con ngöôøi,
treân theá giôùi coù 122 quoác gia saûn xuaát luùa gaïo vôùi
dieän tích canh taùc hôn 150 trieäu ha. Veà saûn xuaát
luùa gaïo, Vieät Nam laø moät quoác gia ñaït nhöõng thaønh
tích thaàn kyø trong saûn xuaát luùa gaïo trong moät thôøi
gian ngaén, töø nöôùc ñoùi ngheøo vaø thieáu löông thöïc,
Vieät Nam ñaõ vöôn leân thaønh quoác gia xuaát khaåu
hôn 4 trieäu taán gaïo/naêm (FAO, 2006). Saûn xuaát luùa
khoâng ñôn thuaàn laø hoaït ñoäng saûn xuaát noâng nghieäp
nhaèm taïo ra luùa gaïo nuoâi soáng con ngöôøi maø coøn laø
neùt ñeïp vaên hoaù truyeàn thoáng, “Vaên hoaù luùa nöôùc”
ñoäc cuûa ngöôøi Vieät, noù ñöôïc hình thaønh töø quaù trình
lao ñoäng caàn cuø laøm ra haït gaïo.
Trong saûn xuaát luùa, gioáng laø vaät lieäu quan troïng,
moät taøi nguyeân di truyeàn voâ giaù do con ngöôøi taïo
Ñaïi hoïc Noâng Laâm Tp. HC...
NGHIEÂN CÖÙU KHOA HOÏC KYÕ THUAÄT
Ñaïi hoïc Noâng Laâm Tp. HCM Taïp chí KHKT Noâng Laâm nghieäp, soá 1&2/2007
7
HIEÄN TRAÏNG VAØ GIAÛI PHAÙP CHO HEÄ THOÁNG GIOÁNG NOÂNG HOÄ
TAÏI TP. CAÀN THÔ VAØ TÆNH ÑAÉK LAÉK
SITUATION AND SOLUTION FOR FARMER’S VARIETIES SYSTEMS IN CANTHO CITY AND
DAKLAK PROVINCE
Phaïm Vaên Hieàn (*), Traàn Vaên Thuyû (**)
(*) Ñaïi hoïc Noâng Laâm Tp.HCM, (**) Ñaïi hoïc Taây Nguyeân
Email: pvhien61@gmail.com, ÑTDÑ: 0913464989
ABSTRACT
Mekong Delta and Central Highland regions are
plant gennetic resource diversity regions (995
samples of rice on Mekong Delta and 291 samples
of upland rice on Central Highland are maintaining
Ex-situ in Can Tho University), but the genetic
resource diversity of these regions have been eroded
by many reasons from nature, economy and society.
The maintainable varieties are keeping by farmers
and their community, they are maintaining for
conservation and using this precious resource.
Formal varieties systems exist and aim at the
market, it have been supported and sponsored by
the government through the policy. But its capacity
provide less than 30% amount of varieties seeds
for extensional production, meanwhile farmer’s
varieties systems provide about more 70% amount,
but farmer’s varieties systems haven’t been
supported and sponsosred by the government.
The research recommended five solutions of the
technic and the policy about plant genetic resource,
as follows: The couple of the conservation plant
genetic resource with the using, the socialization of
plant variety task, to establish and implement
community breeding program, to recommend
farmer’s right, and to commercialization special
agricultural products.
ÑAËT VAÁN ÑEÀ
Luùa laø caây löông thöïc quan troïng cho con ngöôøi,
treân theá giôùi coù 122 quoác gia saûn xuaát luùa gaïo vôùi
dieän tích canh taùc hôn 150 trieäu ha. Veà saûn xuaát
luùa gaïo, Vieät Nam laø moät quoác gia ñaït nhöõng thaønh
tích thaàn kyø trong saûn xuaát luùa gaïo trong moät thôøi
gian ngaén, töø nöôùc ñoùi ngheøo vaø thieáu löông thöïc,
Vieät Nam ñaõ vöôn leân thaønh quoác gia xuaát khaåu
hôn 4 trieäu taán gaïo/naêm (FAO, 2006). Saûn xuaát luùa
khoâng ñôn thuaàn laø hoaït ñoäng saûn xuaát noâng nghieäp
nhaèm taïo ra luùa gaïo nuoâi soáng con ngöôøi maø coøn laø
neùt ñeïp vaên hoaù truyeàn thoáng, “Vaên hoaù luùa nöôùc”
ñoäc cuûa ngöôøi Vieät, noù ñöôïc hình thaønh töø quaù trình
lao ñoäng caàn cuø laøm ra haït gaïo.
Trong saûn xuaát luùa, gioáng laø vaät lieäu quan troïng,
moät taøi nguyeân di truyeàn voâ giaù do con ngöôøi taïo
ra vaø sôû höõu. Gioáng luùa cho saûn xuaát ñöôïc cung caáp
bôûi hai heä thoáng gioáng toàn taïi song song; moät heä
thoáng gioáng chính thoáng töø caùc cô quan nhaø nöôùc,
luoân ñöôïc nhaø nöôùc hoã trôï, nhöng chæ cung öùng
khoaûng 20-30% khoái löôïng gioáng cho saûn xuaát, vaø
moät heä thoáng gioáng noâng hoä ñöôïc cung caáp bôûi
chính ngöôøi noâng daân vaø coäng ñoàng cuûa hoï, cung
öùng cho soá löôïng nhu caàu gioáng coøn laïi. Hieän nay
trong heä thoáng gioáng noâng hoä, coäng ñoàng vaø noâng
daân ñang löu giöõ moät khoái löôïng ñaùng keå ña daïng taøi
nguyeân di truyeàn caùc gioáng caây troàng ñòa phöông,
nhaát laø caùc gioáng luùa. Ngaân haøng gioáng taïi Ñaïi hoïc
Caàn Thô ñang baûo toàn ex-situ 995 maãu gioáng thu
thaäp töø noâng daân ôû ñoàng baèng soâng Cöûu Long, 960
maãu gioáng cuûa noâng daân ôû caùc vuøng ñoài nuùi Vieät Nam
(Huyønh Quang Tín, Voõ Toøng Xuaân, 1996) laø moät minh
chöùng. Nhöng taøi nguyeân di truyeàn naøy ñang bò xoùi
moøn nghieâm troïng do söùc eùp ngaøy caøng gia taêng cuûa
söï gia taêng daân soá sinh hoïc laãn cô hoïc, söï ñoùi ngheøo,
thoaùi hoùa ñaát, dieän tích saûn xuaát luùa giaûm, moâi tröôøng
thay ñoåi, nhaäp noäi caùc gioáng môùi, ñoäc canh caây coâng
nghieäp daøi ngaøy, vaø nhöõng ruûi ro trong sinh hoaït gia
ñình (Sthapit vaø Jarvis, 2002; Phaïm Vaên Hieàn, 2004).
Heä thoáng gioáng noâng hoä bao goàm nhöõng gioáng
ñòa phöông vaø moät soá gioáng caûi tieán ñöôïc ngöôøi daân
chaáp nhaän ñöa vaøo saûn xuaát ñaïi traø, heä thoáng gioáng
noâng hoä do ngöôøi daân baûo toàn, löu truyeàn trong saûn
xuaát vaø chia seû nguoàn gioáng trong vaø ngoaøi toäc hoï,
trong vaø ngoaøi coäng ñoàng. Noù ñoùng vai troø to lôùn
trong saûn xuaát cuûa noâng daân. Tuy nhieân, heä thoáng
gioáng noâng hoä coù nhieàu baát caäp vaø chöa ñöôïc nhaø
nöôùc baûo trôï. Nghieân cöùu tìm nhöõng giaûi phaùp kyõ
thuaät vaø chính saùch nhaèm baûo trôï cho heä thoáng gioáng
noâng hoä phaùt trieån hôïp lyù seõ goùp phaàn ñaùng keå cho
phaùt trieån kinh teá xaõ hoäi noâng thoân Vieät Nam trong
xu theá hoäi nhaäp.
VAÄT LIEÄU VAØ PHÖÔNG PHAÙP
Tieáp caän 3 M (Multi-discipline, Multi-sector,
Multi-stakeholder): Ña ngaønh, ña lónh vöïc, ña ñoái
taùc vaø tieáp caän coù söï tham gia ñöôïc aùp duïng trong
nghieân cöùu heä thoáng gioáng.
Ñieàu tra noâng hoä
Phöông phaùp PRA (Participatory Rural
Appraisal) ñaùnh giaù noâng thoân coù söï tham gia vôùi
Nghiên cứu khoa học kỹ thuật: Hiện trạng và giải pháp cho hệ thống nông hộ tại TP.HCM và tỉnh Đaklak - Trang 2
Để xem tài liệu đầy đủ. Xin vui lòng
Nghiên cứu khoa học kỹ thuật: Hiện trạng và giải pháp cho hệ thống nông hộ tại TP.HCM và tỉnh Đaklak - Người đăng: bocau
5 Tài liệu rất hay! Được đăng lên bởi - 1 giờ trước Đúng là cái mình đang tìm. Rất hay và bổ ích. Cảm ơn bạn!
7 Vietnamese
Nghiên cứu khoa học kỹ thuật: Hiện trạng và giải pháp cho hệ thống nông hộ tại TP.HCM và tỉnh Đaklak 9 10 968