Ktl-icon-tai-lieu

Tương tác thuốc

Được đăng lên bởi Huế Phạm
Số trang: 7 trang   |   Lượt xem: 301 lần   |   Lượt tải: 1 lần
d­îc lý häc 2007 - ®¹i häc Y Hµ néi
(s¸ch dïng cho sinh viªn hÖ b¸c sÜ ®a khoa)

Bµi 3: t­¬ng t¸c thuèc
Môc tiªu häc tËp: Sau khi häc xong bµi nµy, sinh viªn cã kh¶ n¨ng:
1. Tr×nh bµy ®­îc t­¬ng t¸c d­îc lùc häc vµ d­îc ®éng häc.
2. Tr×nh bµy ®­îc hiÖu qu¶ vµ ¸p dông cña t­¬ng t¸c thuèc.
1.T­¬ng t¸c thuèc- thuèc
NhiÒu thuèc khi cho dïng cï ng mét lóc sÏ cã t¸c dông qua l¹i lÉn nhau, ®­îc gäi lµ t­¬ng t¸c
thuèc. Trong l©m sµng, thÇy thuèc muèn phèi hîp thuèc ®Ó lµm t¨ng t¸c dông ®iÒu trÞ, gi¶m c¸c
t¸c dông kh«ng mong muèn. Song trong thùc tÕ, nhiÒu khi kh«ng ®¹t ®­îc nh­ thÕ. V× vËy, khi
kª ®¬n cã tõ 2 thuèc trë lªn, thÇy thuèc rÊt cÇn hiÓu râ sù t­¬ng t¸c gi÷a chóng.
1.1.

T­¬ng t¸c d­îc lùc häc

Lµ t­¬ng t¸c t¹i c¸c receptor, mang tÝnh ®Æc hiÖu
1.1.1. T­¬ng t¸c trªn cïng receptor: t­¬ng t¸c c¹nh tranh
Th­êng lµm gi¶m hoÆc mÊt t¸c dông cña chÊt ®ång vËn (a gonist), do chÊt ®èi kh¸ng (antagonist)
cã ¸i lùc víi receptor h¬n nªn ng¨n c¶n chÊt ®ång vËn g¾n vµo receptor: atropin kh¸ng
acetylcholin vµ pilocarpin t¹i receptor M; nalorphin kh¸ng morphin t¹i receptor cña morphin;
cimetidin kh¸ng histamin t¹i receptor H2.
Thuèc cïng nhãm cã cïng c¬ chÕ t¸c dông, khi dïng chung t¸c dông kh«ng t¨ng b»ng t¨ng liÒu
cña mét thuèc mµ ®éc tÝnh l¹i t¨ng h¬n: CVKS, aminosid víi d©y VIII.
1.1.2. T­¬ng t¸c trªn c¸c receptor kh¸c nhau: t­¬ng t¸c chøc phËn.
- Cã cïng ®Ých t¸c dông: do ® ã lµm t¨ng hiÖu qu¶ ®iÒu trÞ.
ThÝ dô: trong ®iÒu trÞ bÖnh cao huyÕt ¸p, phèi hîp thuèc gi·n m¹ch, an thÇn vµ lîi tiÓu; trong ®iÒu
trÞ lao, phèi hîp nhiÒu kh¸ng sinh (DOTS) ®Ó tiªu diÖt vi khuÈn ë c¸c vÞ trÝ vµ c¸c giai ®o¹n ph¸t
triÓn kh¸c nhau.
- Cã ®Ých t¸c dông ®èi lËp, g©y ra ®­îc chøc phËn ®èi lËp, dïng ®Ó ®iÒu trÞ nhiÔm ®éc: strychnin
liÒu cao, kÝch thÝch tñy sèng g©y co cøng c¬, cura do øc chÕ dÉn truyÒn ë tÊm vËn ®éng, lµm mÒm
c¬; histamin t¸c ®éng trªn receptor H 1 g©y gi·n m¹ch, tôt huyÕt ¸p, trong khi noradrenalin t¸c
®éng lªn receptor 1 g©y co m¹ch, t¨ng huyÕt ¸p.
1.2.

T­¬ng t¸c d­îc ®éng häc

Lµ c¸c t­¬ng t¸c ¶nh h­ëng lÉn nhau th«ng qua c¸c qu¸ tr×nh hÊp thu, ph©n phèi, chuyÓn hãa vµ
th¶i trõ v× thÕ nã kh«ng mang tÝnh ®Æc hiÖu.
1.2.1. Thay ®æi sù hÊp thu cña thuèc
- Do thay ®æi ®é ion hãa cña thuèc:
Nh­ ta ®· biÕt, chØ nh÷ng phÇn kh«ng ion hãa cña thuèc míi dÔ dµng qua ®­îc mµng sinh häc v×
dÔ ph©n t¸n h¬n trong lipid. §é ph©n ly cña thuèc phô thuéc vµo h»ng sè pKa cña thuèc vµ pH

d­îc lý häc 2007 - ®¹i häc Y Hµ néi
(s¸ch dïng cho sinh viªn hÖ b¸c sÜ ®a khoa)

cña m«i tr­êng. C¸...
dîc lý häc 2007 - ®¹i häc Y Hµ néi
(s¸ch dïng cho sinh viªn hÖ b¸c sÜ ®a khoa)
Bµi 3: t¬ng t¸c thuèc
Môc tiªu häc tËp : Sau khi häc xong bµi nµy, sinh viªn cã kh¶ n¨ng:
1. Tr×nh bµy ®îc t¬ng t¸c dîc lùc häc vµ dîc ®éng häc.
2. Tr×nh bµy ®îc hiÖu qu¶ vµ ¸p dông cña t¬ng t¸c thuèc.
1.T¬ng t¸c thuèc - thuèc
NhiÒu thuèc khi cho dïng cï ng mét lóc t¸c dông qua l¹i lÉn nhau, ®îc gäi t¬ng t¸c
thuèc. Trong l©m sµng, thÇy thuèc muèn phèi hîp thuèc ®Ó lµm t¨ng t¸c dông ®iÒu trÞ, gi¶m c¸c
t¸c dông kh«ng mong muèn. Song trong thùc tÕ, nhiÒu khi kh«ng ®¹t ®îc nh thÕ. vËy, khi
kª ®¬n cã tõ 2 thuèc trë lªn, thÇy thuèc rÊt cÇn hiÓu râ sù t¬ng t¸c gi÷a chóng.
1.1. T¬ng t¸c dîc lùc häc
Lµ t¬ng t¸c t¹i c¸c receptor, mang tÝnh ®Æc hiÖu
1.1.1. T¬ng t¸c trªn cïng receptor: t¬ng t¸c c¹nh tranh
Thêng lµm gi¶m hoÆc mÊt t¸c dông cña chÊt ®ång vËn (a gonist), do chÊt ®èi kh¸ng (antagonist)
¸i lùc víi receptor h¬n nªn ng¨n c¶n chÊt ®ång vËn g¾n vµo receptor: atropin kh¸ng
acetylcholin pilocarpin t¹i receptor M; nalorphin kh¸ng morphin t¹i receptor cña morphin;
cimetidin kh¸ng histamin t¹i receptor H
2
.
Thuèc cïng nhãm cïng chÕ t¸c dông, khi dïng chung t¸c dông kh«ng t¨ng b»ng t¨ng liÒu
cña mét thuèc mµ ®éc tÝnh l¹i t¨ng h¬n: CVKS, aminosid víi d©y VIII.
1.1.2. T¬ng t¸c trªn c¸c receptor kh¸c nhau: t¬ng t¸c chøc phËn.
- Cã cïng ®Ých t¸c dông: do ® ã lµm t¨ng hiÖu qu¶ ®iÒu trÞ.
ThÝ dô: trong ®iÒu trÞ bÖnh cao huyÕt ¸p, phèi hîp thuèc gi·n m¹ch, an thÇn vµ lîi tiÓu; trong ®iÒu
trÞ lao, phèi hîp nhiÒu kh¸ng sinh (DOTS) ®Ó tiªu diÖt vi khuÈn ë c¸c trÝ c¸c giai ®o¹n ph¸t
triÓn kh¸c nhau.
- ®Ých t¸c dông ®èi p, g©y ra ®îc chøc phËn ®èi lËp, dïng ®Ó ®iÒu trÞ nhiÔm ®éc: strychnin
liÒu cao, kÝch thÝch tñy sèng g©y co cøng c¬, cura do øc chÕ dÉn truyÒn ë tÊm vËn ®éng, lµm mÒm
c¬; histamin t¸c ®éng trªn receptor H
1
g©y gi·n m¹ch, tôt huyÕt ¸p, trong khi noradrenalin t¸c
®éng lªn receptor
1
g©y co m¹ch, t¨ng huyÕt ¸p.
1.2. T¬ng t¸c dîc ®éng häc
c¸c t¬ng t¸c ¶nh hëng lÉn nhau th«ng qua c¸c qu¸ tr×nh hÊp thu, ph©n phèi, chuyÓn a
th¶i trõ v× thÕ nã kh«ng mang tÝnh ®Æc hiÖu.
1.2.1. Thay ®æi sù hÊp thu c ña thuèc
- Do thay ®æi ®é ion hãa cña thuèc:
Nh ta ®· biÕt, chØ nh÷ng phÇn kh«ng ion hãa cña thuèc míi dµng qua ®îc mµng sinh häc
ph©n t¸n h¬n trong lipid. §é ph©n ly cña thuèc phô thuéc vµo h»ng pKa cña thuèc pH
Tương tác thuốc - Trang 2
Để xem tài liệu đầy đủ. Xin vui lòng
Tương tác thuốc - Người đăng: Huế Phạm
5 Tài liệu rất hay! Được đăng lên bởi - 1 giờ trước Đúng là cái mình đang tìm. Rất hay và bổ ích. Cảm ơn bạn!
7 Vietnamese
Tương tác thuốc 9 10 678