Ktl-icon-tai-lieu

Ôn thi học sinh giỏi môn sinh học

Được đăng lên bởi phanphong2551998
Số trang: 13 trang   |   Lượt xem: 470 lần   |   Lượt tải: 0 lần
MỘT SỐ CHUYÊN ĐỀ

SINH HỌC LỚP 12

Chuyên đề. GEN VÀ SỰ ĐIỀU HÒA BIỂU HIỆN GEN
I. TỔNG QUAN VỀ SỰ ĐIỀU HÒA BIỂU HIỆN GEN
Gen là gì?
Định nghĩa gen phát biểu rằng “gen mã hóa cho một chuỗi polypeptit” là quá giản
lược. Phần lớn các gen ở sinh vật nhân thực chứa các đoạn không mã hóa (intron) mà
những đoạn không mã hóa vốn chiếm phần lớn gen như vậy lại không có trình tự tương
ứng trên chuỗi polipeptit. Các trình tự khởi đầu (Promoter) và các trình tự điều hòa khác
thuộc vào các vùng biên của gen. Tuy các trình tự này không được phiên mã nhưng chúng
được xem là vùng chức năng thiết yếu của gen vì thiếu chúng phiên mã không thể xẩy ra.
Như vậy định nghĩa gen về góc độ phân tử phải đủ khái quát và bao gồm cả các trình tự
ADN mã hóa cho các rARN, tARN và các loại ARN khác (vốn không được dịch mã).
Mặc dù những gen này không mã hóa cho protein nhưng có vai trò sống còn đối với hoạt
động sống của tế bào. Vì vậy định nghĩa gen có thể phát biểu như sau: “gen là một vùng
ADN có thể được biểu hiện để tạo ra một sản phẩm cuối cùng có chức năng (sản phẩm đó
có thể là một chuỗi polipeptit hoặc một phân tử ARN).
Ở mỗi loài sinh vật vào một thời điểm nhất định không phải tất cả các gen đều biểu
hiện. Sự điều hòa hoạt động của gen có xu hướng giúp tế bào chỉ tổng hợp các protein và
enzym cần thiết cho sự sống của chúng vào từng thời điểm, mà không tổng hợp các sản
phẩm không có nhu cầu. Điều này đảm bảo cho hệ thống sống sử dụng năng lượng một
cách có hiệu quả.
Ở sinh vật bậc thấp đã có một khả năng thích ứng đặc biệt với các điều kiện của
môi trường thường xuyên biến đổi. Sự thích ứng đó phụ thuộc vào khả năng “bật” và “tắt”
và “sự điều chỉnh” sự biểu hiện của tập hợp các gen nhằm đáp ứng các thay đổi của môi
trường.
Ở sinh vật bậc cao sự điều hòa hoạt động của gen không chỉ là sự đáp ứng với sự
thay đổi của các điều kiện môi trường mà còn gắn với nhiều hoạt động sống quan trọng
khác như sự biệt hóa tế bào, sự phát triển của cơ thể. Sự biểu hiện gen ở sinh vật nhân
thực được điều khiển bởi nhiều mức độ khác nhau từ trước dịch mã, sau dịch mã và dịch
mã. Nhưng nhìn chung kiểu điều hòa cơ bản nhất là ở sự khởi đầu phiên mã.
II. KHÁI NIỆM VỀ GEN CƠ ĐỊNH VÀ GEN CẢM ỨNG

Gen mã hóa cho các sản phẩm: ARN, enzym,… thường được biểu hiện thường
xuyên và liên tục ở hầu hết các tế bào được gọi là gen cơ định. Việc hoạt động theo kiểu
cơ định đối với các gen là rất lãng phí về năng lượng.
Quá trình bật sự biểu hiện của các gen để đáp ứng lại sự có mặt của tín hiệu nào đó
trong môi t...
MỘT SỐ CHUYÊN ĐỀ SINH HỌC LỚP 12
Chuyên đề. GEN VÀ SỰ ĐIỀU HÒA BIỂU HIỆN GEN
I. TỔNG QUAN VỀ SỰ ĐIỀU HÒA BIỂU HIỆN GEN
Gen là gì?
Định nghĩa gen phát biểu rằng “gen hóa cho một chuỗi polypeptit” quá giản
lược. Phần lớn các gen sinh vật nhân thực chứa các đoạn không hóa (intron)
những đoạn không hóa vốn chiếm phần lớn gen như vậy lại không trình tự tương
ứng trên chuỗi polipeptit. Các trình tự khởi đầu (Promoter) các trình tự điều hòa khác
thuộc vào các vùng biên của gen. Tuy các trình tự này không được phiên mã nhưng chúng
được xem vùng chức năng thiết yếu của gen thiếu chúng phiên không thể xẩy ra.
Như vậy định nghĩa gen về góc độ phân tử phải đủ khái quát bao gồm cả các trình tự
ADN hóa cho các rARN, tARN c loại ARN khác (vốn không được dịch mã).
Mặc những gen này không hóa cho protein nhưng vai trò sống còn đối với hoạt
động sống của tế bào. vậy định nghĩa gen thể phát biểu như sau: “gen một vùng
ADN có thể được biểu hiện để tạo ra một sản phẩm cuối cùng có chức năng (sản phẩm đó
có thể là một chuỗi polipeptit hoặc một phân tử ARN).
Ở mỗi loài sinh vật vào một thời điểm nhất định không phải tất cả các gen đều biểu
hiện. Sự điều hòa hoạt động của gen xu hướng giúp tế bào chỉ tổng hợp các protein
enzym cần thiết cho sự sống của chúng vào từng thời điểm, mà không tổng hợp các sản
phẩm không nhu cầu. Điều này đảm bảo cho hệ thống sống sử dụng năng ợng một
cách có hiệu quả.
sinh vật bậc thấp đã một khả năng thích ứng đặc biệt với các điều kiện của
môi trường thường xuyên biến đổi. Sự thích ứng đó phụ thuộc vào khả năng “bật” và “tắt”
“sự điều chỉnh” sự biểu hiện của tập hợp c gen nhằm đáp ứng các thay đổi của môi
trường.
sinh vật bậc cao sự điều hòa hoạt động của gen không chỉ sự đáp ứng với sự
thay đổi của c điều kiện môi trường còn gắn với nhiều hoạt động sống quan trọng
khác như sự biệt hóa tế o, sự phát triển của thể. Sự biểu hiện gen sinh vật nhân
thực được điều khiển bởi nhiều mức độ khác nhau từ trước dịch mã, sau dịch dịch
mã. Nhưng nhìn chung kiểu điều hòa cơ bản nhất là ở sự khởi đầu phiên mã.
II. KHÁI NIỆM VỀ GEN CƠ ĐỊNH VÀ GEN CẢM ỨNG
Ôn thi học sinh giỏi môn sinh học - Trang 2
Để xem tài liệu đầy đủ. Xin vui lòng
Ôn thi học sinh giỏi môn sinh học - Người đăng: phanphong2551998
5 Tài liệu rất hay! Được đăng lên bởi - 1 giờ trước Đúng là cái mình đang tìm. Rất hay và bổ ích. Cảm ơn bạn!
13 Vietnamese
Ôn thi học sinh giỏi môn sinh học 9 10 354